خلاصه مطالب کاوه نیری در همایش رضایت خاطر شغلی
(سوم اسفند 1386)
عشق ، مایهً موفقٌیت و سلامت :
+ عشق شغلی نیروی مثبت ، توانبخش ، سلامت بخش، و سازنده ای است که می توانیم سطح آنرا در زندگی به اوج برسانیم و از این راه به موفقیت و رضایت خاطر شغلی دست یابیم.
+ باید عشق شغلی را بشنا سیم . تعدادی از نشانه های عشق شغلی :
= آن کار را دوست داریم
= آن کار برایمان یک هدف قلبی است
= برای آن کار انرژی زیادی داریم
= این عشق و علاقه از درون ما بر می خیزد
= برای انجام تکلیف یا راضی کردن دیگری این کار را انتخاب نکرده ایم
= دلیل اصلی ما برای انجام این کار پول نیست و فرا تر از آن می رود
+ برای دست یافتن به موفقیت شغلی باید هر چه می توانیم انرژی مثبت بدست آوریم. عشق منبع این انرژی های مثبت شغلی است .
+ بدون عشق ممکن است توان لازم برای تمام کردن کار را نداشته باشیم
+ عشق شغلی موجب سلامت جسمی می شود در حالیکه کمبود عشق شغلی می تواند ما را بیمار کند
+ پیگیری راه عشق شغلی می تواند ما را به بزرگترین موفقیت های شغلی برساند.
سنجش سطح عشق شغلی:
سنجش سطح عشق شغلی
امروز چقدر عشق شغلی دارم ؟
1 ) بیگانگی با استعداد های فردی..............آشنایی با استعداد های فردی
رفتار ها :
- علایق شغلی خود را نمی شناسد ............ با علایق شغلی خود آشنا است
- فعالیت های اصلی (شغلی) خود را نمی شناسد............. با فعالیت های اصلی خود آشنا است
2 ) بی اعتنایی به عشق شغلی ....................تعهد به عشق شغلی
رفتار ها :
- شغل را برای امنیت یا مقام انتخاب می کند................ شغل را برای علاقه درونی انتخاب میکند
- برای علایق شغلی ارزش قائل نیست ........................ به علایق شغلی اولویت می دهد
- استعداد های فردی را به کار نمی گیرد ...................... استعداد های فردی را به کار می گیرد
- فعالیت های اصلی شغلی خود را انجام نمی دهد ............... آنها را مرتب و روزانه انجام می دهد
3 ) احساس های منفی ............................................... احساس های مثبت
- انگیزه پایین شغلی................................................ انگیزه بالای شغلی
- انرژی کم ............................................................ انرژی زیاد
- بلا تکلیفی شغلی .................................................. هدفمندی شغلی
- ترس از انجام شغل مورد علاقه............................... شجاعت شغلی
- احساس بی لیاقتی شغلی......................................... توانایی شغلی
- نا امیدی شغلی ..................................................... امید شغلی
4) روابط منفی ومحدود شغلی.................................روابط مثبت و متعدد شغلی
رفتار ها :
- رقابت ............................................................ همکاری
- حسادت .......................................................... یاری
- روابط دور و کم نتیجه........................................ روابط نزدیک و ثمر بخش
- بی اعتمادی ................................................... اعتماد
شناخت استعداد ها و به کار بستن مهارت های اصلی
با شنا خت علایق شغلی و به کار گرفتن روزمره استعداد های فردی می توانیم در عشق شغلی پیشرفت نموده و و موفقیت شغلی را بدست آوریم.
بیایید از اول شروع کنیم و تاریخچه شغلی خود را در آن محل زندگی و کار اولیه ، یعنی خانواده ، پیگیری کنیم.
تمرین: رفیق قدیمی (شماره 1 در کتاب)
در کودکی به چه چیز ها و کار هایی (یا بازی ها) علاقمند بودید ؟
کدامیک از علایق و لذ ت های دوران کودکی همچنان امروز در شما وجود دارند ؟
نقاط مشترک علایق دوران کودکی و امروز بخشی از هویت شما را تشکیل می دهند و پرداختن به آنها چه در مقام شغل و چه در مقام یک سرگرمی جدی رنگ تازه و معنای بیشتری به زندگییتان می بخشد.
تمرین : فعالیت اصلی (شماره 15در کتاب)
به چه فعالیت ها ی مثبت روزمره ای علاقه دارید و انجام آنها شما را خشنود ، آرام ، و راضی می کند ؟
فعالیت های اصلی شما مهمترین کارهای شغلی شما را در بر می گیرند. لازم است وقت روزانه خود را بیشتر (در حد % 75 ) به این فعالیت ها اختصاص دهید. با این کار میتوانید استعدادهای اصلی خود را تمرین کنید و پرورش دهید.
تمرین : شخصیت شغلی
به کدامیک از کارهای زیر بیشتر علاقمند هستید ؟ به هر کدام یک نمره (رتبه) از صفر تا صد بدهید. عدد بزرگتر اولویت و ارزش بیشتر را نشان می دهد.
1 کار کردن با دست ها یتان مثل کار تعمیرات یا در طبیعت ؟ ( استعدادهای فنی و عملی)
2 تحقیق و حل کردن مسائل علمی ؟ (استعدادهای علمی)
3 کمک و آموزش به مردم ؟ (استعدادهای انسانی و اجتماعی)
4 حل کردن و مدیریت مسائل و امور مالی و سازمانی ؟ (استعدادهای بازرگانی)
5 خلاقیت و انجام کار های هنری ؟ (استعدادهای هنری)
6 انجام کارهایی که دقت ، ریزه کاری ، و تکرار زیاد احتیاج دارند و قابل پیش بینی نیز هستند. (استعدادهای اداری )
سرکوب یا تشویق در مورد به کار گرفتن استعداد ها
سوال ها ی شغلی مربوط به خانواده اولیه :
+ آیا استعداد های فردی من در خانواده اولیه ام از طرف والدین شناخته ، تشویق ، و به کار گرفته شدند ؟
+ آیا خودم در ایام کودکی نسبت به علایق و استعدادهای شغلی ام آگاهی پیدا کردم ؟
خانواده اولیه جایی است که برای اولین بار احساسات ، اطلاعات ، جهت ، و مهارت های شغلی ما شکل می گیرند.
اگر استعداد هایمان شناخته و تشویق شوند ، و پرورش یابند شانس عشق و موفقیت شغلی ما در دوران بزرگ سالی بالا می رود.
برعکس اگر استعداد ها یمان شناخته ، تشویق ، و تربیت نشوند مسئولیت انجام این کار ها برای دست یافتن به پیشرفت و موفقیت شغلی با خود ما و اغلب پس از سن بلوغ خواهد بود.
+ در خانواده اولیه در مورد شغل ، در آمد ، پول ، و تحصیل چه آموختم و چه اعتقادات و اهدافی
پیدا کردم ؟
خانواده اولیه نقش قابل توجهی در تفکر ، عقاید ، و اهداف شغلی ما و همچنین در مورد رابطه
ما با پول و مهارت های مالی ما بازی می کند.
+ در خانواده اولیه چه مسئولیت هایی را عهده دار شدم ؟
بسیاری از اوقات مسئولیت هایی که در خانواده اولیه عهده دار می شویم ارتباط و شباهت هایی به مسئولیت های شغلی که در بزرگسالی عهده دار می شویم دارد. همچنین ممکن است شباهت هایی بین روابط شغلی و روابط خانودگی ما وجود داشته باشند.
در حقیقت کار ناتمام شغلی خود را پس از جدا شدن از خانواده اولیه در محل و بازار کار ادامه می دهیم و پیش می بریم. این کاری است که لازم است مسئولیت های آن را بپذیریم.
شناخت مسائل و عبور از موانع عشق شغلی
رهایی از مسائل درونی
+ مسائل و چالش های درونی بزرگترین مسائل ما هستند:
= سردرگمی
= پراکندگی
= بی ارادگی
رهایی از ترس ها ی شغلی
ترس های مختلف می توانند ما را از پیشروی در راه عشق شغلی باز دارند. لازم است با این ترس ها آشنا شویم ، آنها را بسنجیم ، و مهار کنیم.
راهکار های مهار کردن ترس ها:
= شناخت ترس ها ی شغلی . آنها را روی کاغذ آورید ، لمس کنید ، به آنها نزدیک شوید ، احساس کنید ، ابراز کنید ، در میان گذارید ، و کار های مثبتی را که از آنها می تر سید تدریجا و پیوسته انجام دهید. از میان ترس هایتان عبور کنید و یکی یکی آنها را پشت سر گذارید. با وجود ترس ها خودتان را به جلو بکشید وپیش روید و به ترسهایتان نشان دهید که راه عشق شغلی را ادامه می دهید.
= تصمیم بگیرید که از ترسهایتان نوعی احساس مثبت بگیرید. خود باور و احساس که ترس باید ترسناک باشد را تغییر دهید و احساس و نظر مثبت تری نسبت به ترس پیدا کنید . به عبارت دیگر از ترس کمتر بترسید و یاد بگیرید انرا احساس کنید و با آن آشنا تر و راحت تر باشید.
= تغییرات معقول و لازم را برای کم کردن ترس خود بوجود آورید یا از دیگران بخواهید
= احساس های مثبت در مورد چیزی که از آن می ترسید بوجود آورید تا با ترس شما رقابت کنند و احساس کلی شما را نسبت به آن موضوع مثبت تر کنند.
انواع ترس های شغلی
= ترس از بی پولی
- این ترس را روی کاغذ می نویسید. مثلا : می ترسم نتوانم خرجم را در آورم
- لمس می کنید : کار عاشقانه را در حدی که این ترس را قدری بر انگیزد مرتب انجام می دهید
- نزدیک شدن : هر روز قدری به خود ترس فکر می کنید و وجود ، ماهیت ، و میزان آنرا درون خود می سنجید و آگاهی های جدیدی در مورد آن پیدا می کنید.
- هر روز کاری می کنید که آن ترس را قدری احساس کنید
- وقتی می ترسید آن ترس را ابراز می کنید
- برای گذشتن از این ترس از دیگران کمک می گیرید
- به نتایج مثبت کارتان و سایر فواید کار عاشقانه خود توجه کنید و از این راه احساس و ذهنیت مثبت بوجود آورید.
- تغییرات مالی لازم را انجام دهید و کمک مالی لازم را درخواست کنید تا ترس شما در حد امکان پاسخ گیرد و ساکت شود
= ترس از متفا وت بودن
= ترس از پدر و مادر
= ترس از اطرافیان و اجتماع و حرف مردم
= ترس از اشتباه کردن
ایجاد روابط مثبت شغلی
۱ انتخاب روابط مورد علاقه و نیاز موفقیت شغلی ما
2 انتخاب و یافتن اشخاصی که می خواهیم با آنها رابطه مثبت و سازنده شغلی هماهنگ با اهداف شغلی خودمان داشته باشیم.
3 ایجاد یک پیشنهاد برنده برنده به هریک از این اشخاص
4 تماس و پیشنهاد و شروع و ادامه کار در راه موفقیت مشترک شغلی
5 ایفای نقش و مسئولیت شغلی خود در بهترین وجه
مهارت ها ی درون سازمانی و مدیریت توانمند ساز
مدیر خوب مهارت های زیادی دارد و مربی شغلی لایقی برای همه کارمندان خود می باشد. مدیران (همچنین پدران و مادران و معلمان) می توانند نقش مثبت و قابل توجهی در ایجاد عشق و موفقیت شغلی و سازمانی ایفا کنند که از راه های زیر قابل اجرا هستند:
شناختن و درک کارمند
+ گوش دادن به حرف ها
+ توجه به احساس های مثبت و منفی و تسهیلگری در مورد آنها
+ ایجاد امنیت احساسی برای کارمند
شناسایی و به کار بستن استعدادهای اصلی کارمند
+ انجام تمرین های کتاب راهنمای موفقیت باطنی در محل کار
+ دادن موقعیت و مسئولیت های شغلی که با استعدادهای اصلی کارمند هماهنگ هستند
+ تشویق کارمند و کمک در برنلمه ریزی شغلی و حل کردن مسائل
+ عمل و فعالیت مثبت مدیر در به کار بستن استعدادهای فردی خود
ایجاد رابطه مثبت و سازنده شغلی
+ اجتناب از تحقیر ، انتقاد شدید، و تهدید بی مورد کارمند
+ صحبت با لحن دوستانه
+ عملکرد مدیر به صورت همکار ، مشاور ، هم درد ، و راهنمای کارمند
+ رفتار صبورانه
+ عذر خواهی از کارمند زمانی که مدیر او را رنجانده است
ایجاد انگیزه شغلی
+ شرکت دادن کارمند (نظر خواهی) در تصمیم گیری های سازمان.
+ دادن استقلال عمل کافی به کارمند
+ پشتیبانی از کارمند در زمان احتیاج
+ توجه به خواسته ها و احتیاجات کارمند